Facebook
Ankieta

Miasto na prawach powiatu Łódź

Łódź to miasto słynne z przemysłu włókienniczego, które w XIX wieku z małego miasteczka stało się Europejską potęgą. Dziś miasto jest siedzibą województwa Łódzkiego.

Powierzchnia: 29 316 ha

Opis

Historia miejscowości

Łódź kojarzona jest przede wszystkim z przemysłem włókienniczym, który rozwijał się w mieście od XIX wieku. Mało osób wie, że Łódź posiada wcześniejszą ponad 600 letnią historię. Pierwsza wzmianka na temat osady pochodzi z 1332 roku. Ówcześnie znana była pod nazwą „Łodzia”. W 1423 roku król Władysław Jagiełło dzięki namowie właścicieli ziem, biskupów Włocławskich, nadał prawa miejskie. Łódź stała się regionalnym ośrodkiem handlowym i rzemieślniczym. Dopiero Potop Szwedzki przyczynił się do zahamowania i wyludnienia miasta. W 1793 roku miasto znalazło się pod zaborem pruskim, w którym to doszło do sekularyzacji dóbr. Łódź stała się miastem rządowym. Prusacy planowali odebrać prawa miejskie liczącemu sobie niecałe 250 mieszkańców miastu, ale w 1815 roku po Kongresie Wiedeńskim Łódź znalazła się pod zaborem rosyjskim, na terenach Królestwa Polskiego.

Przełomową datą w rozwoju miasta jest rok 1820, kiedy rząd wpisał Łódź na listę miast przemysłowych z naciskiem na tkactwo i sukiennictwo. W latach 1821-1827 powstały dwie nowe osady miejskie „Nowe Miasto” i „Łódka”. Dzięki dogodnym warunkom naturalnym: liczne źródła; czyste rzeczki; gęste lasy oraz wprowadzonym ulgom do miasta ściągają tkacze i sukiennicy z Czech, Moraw, Brandenburgii, czy Śląska. Miasto zaczyna zyskiwać nowe budynki, ulice, instytucje. Trakt Piotrkowski zostaje uregulowany stając się ulicą Piotrkowską, kręgosłupem miasta nad którym z czasem powstają najbardziej reprezentacyjne budynki miasta: hotele, banki, restauracje, kamienice, pałace, siedziby towarzystw aukcyjnych.

W 1836 roku Ludwik Geyer uruchamia pierwszą w Łodzi, a także w całym Królestwie Polskim, maszynę parową. Fakt ten rozpoczął nowy rozdział w przemysłowej historii miasta. Do Łodzi przyjeżdżają fabrykanci którzy budują wielkie kompleksy fabryczne, których wartość produkcji liczona jest już w milionach rubli. Miasto tworzone jest przez cztery kultury: Polaków, Niemców, Żydów i Rosjan. Hasło od pucybuta do milionera staje się faktem. Karol Scheibler oraz Izrael Poznański stają się jednymi z najbogatszych mieszkańców Europy Środkowo-Wschodniej. W ciągu stu lat Łódź z kilkuset osobowego miasta staje się drugim co do wielkości miastem w Królestwie Polskim z 500 tysiącami mieszkańców i 800 fabrykami. Mimo wielkich strat osiągniętych podczas I wojny światowej, miasto szybko staje na nogi. Okres dwudziestolecia międzywojennego, mimo braku pomocy z rządu dalej się rozwija. W 1919 roku magistrat jako pierwszy w Polsce wprowadza powszechny obowiązek nauki szkolnej, buduje sieć szpitali i nowoczesnych szkół podstawowych. Łódź po raz pierwszy staje się ośrodkiem administracyjnym i to od razu na skale wojewódzką. Władze miejskie finansują budowę kolei z Łódzi Kaliskiej, przez Zgierz do Kutna, zyskując połączenie z północą kraju. W 1930 roku powstaje jedno z pierwszych w Europie Muzeów Sztuki Współczesnej. Dalszy rozwój hamuje budowa krajowej magistrali węglowej 35 km na zachód od Łodzi, oraz brak uczelni wyższych.

W trakcie II wojny światowej miasto znalazło się pod okupacją niemiecką. Dochodzi na wielką skalę do eksterminacji ludności żydowskiej i polskiej. Liczba mieszkańców zmniejszyła się o 370 tysięcy osób. Na szczęście nie doszło do dużych zniszczeń w tkance miejskiej. W 1945 roku po zakończeniu wojny miasto stało się nieoficjalną stolicą kraju, zniszczone doszczętnie instytucje w Warszawie znalazły właśnie w Łodzi dogodne warunki pracy. W czasie Polski Ludowej wszystkie fabryki zostały znacjonalizowane. Łódź cały czas była największym ośrodkiem włókienniczym w Polsce i jednym z większych w Europie. Liczba mieszkańców w latach 80. XX wieku wynosiła ponad 800 tysięcy osób.

Okres transformacji i upadek Związku Radzieckiego, głównego kupcy łódzkich tkanin, przyczynił się do szybkiego upadku przemysłu włókienniczego w Łodzi. W latach 90. XX wieku pracy nie miało ponad 20% mieszkańców. Miasto postawiło na nowe gałęzie produkcji oraz usługi i turystykę. Dziś Łódź to silny ośrodek akademicki i kulturowy. Rozwój swój wiąże z nowymi technologiami oraz BPO. Łódź dzisiaj zachęca turystów niepowtarzalnym klimatem XIX-wiecznego, fabrycznego miasta.

Wirtualne spacery w 3D

Najwieksze centrum hanldowe w Polsce to łódzka Manufaktura. W odrestaurowanych, pofabrycznych wnętrzach znajduje się aż 110 tys. m² powierzchni najmu.Reprezentacyjna ulica Łodzi, jedna z najdłuższych ulic handlowych w Europie licząca ok. 4,2 km, biegnąca południkowo w linii prostej, pomiędzy pl. Wolności a pl. Niepodległości.
Centrum Handlowe Manufaktura w ŁodziUlica Piotrkowska w Łodzi

Miejsca warte odwiedzenia

  • Kompleks fabryczny Izraela K. Poznańskiego – XIX-wieczne imperium rodziny Poznańskich rozciąga się na 30 ha powierzchni i całą produkcję oparło na tworzeniu bawełnianych tkanin. W fabryce pracowało 12 tysięcy osób. Do dziś z samowystarczalnego kompleksu zachowały się budynki: przędzalni; tkalni; bielnika; wykańczalni; elektrowni; parowozowni; magazynów; domów robotniczych, straży pożarnej. W skład kompleksu wchodzi także pałac rodziny Poznańskich, nie bez powodu nazwany „łódzkim Luwrem”. Jest wyrazem zamożności przemysłowca, obiektem przepychu i zbiorem różnych stylów, a zarazem jednym z najbardziej reprezentacyjnych obiektów miasta. Dziś na terenie fabryki funkcjonuje największe centrum handlowo-usługowo-kulturalne w Polsce – „Manufaktura”;
  • Kościół pw. św. Józefa – jest to jeden z najstarszych zabytków miasta. Modrzewiowy kościołek powstał w 1765 roku i pierwotnie znajdował się na starym mieście. Od stu lat dzięki pozwoleniu rodziny Poznańskich świątynia znajduje się na ulicy Ogrodowej, przy kompleksie fabrycznym;
  • Kompleks fabryczny Karola Scheiblera „Księży Młyn” – jest to największy kompleks fabryczny w Łodzi, liczący prawie 150 ha powierzchni. Ponad 18 tysięcy osób pracowało przy produkcji towarów wełnianych i bawełnianych. Intensywny rozwój fabryki w drugiej połowie XIX wieku przyczyniło się do wzrostu fortuny „Króla Bawełny”. Karol Scheibler był najbogatszym mieszkańcem Łodzi oraz jednym z bogatszych w Europie. „Księży Młyn” to kompleks ponad 40 budynków fabrycznych, pięciu pałaców, parku Źródliska, osiedla domów robotniczych, szpitala, szkoły, konsumów (sklepów przyfabrycznych) oraz budynków biurowych. Dziś w pałacach znajdują się muzea, w tym jedyne w kraju Muzeum Kinematografii, w budynkach fabrycznych urządzane są biura i ekskluzywne mieszkania, ale przede wszystkim na „Księży Młynie” można poczuć ducha XIX-wiecznej Łodzi;
  • Ulica Piotrkowska – jest to jeden z najsłynniejszych deptaków w Polsce i jedna z najdłuższych ulic handlowych w Europie, licząca ponad 4 km. W latach 20. XIX wieku doszło do powstania dwóch nowych dzielnic Łodzi – „Nowego Miasta” i osady „Łódka”, które zostały połączone wyregulowanym traktem Piotrkowskim. W czasie intensywnego rozwoju ulica Piotrkowska stała się kręgosłupem miasta, przy którym każdy fabrykant, zamożny mieszczanin chciał postawić swoją kamienicę. Zaczęły intensywnie powstawać pałace, hotele, banki, restauracje, ekskluzywne sklepy i siedziby towarzystw aukcyjnych. Dziś zachęca szeroką gamą gastronomiczną oraz licznymi festynami;
  • Stary Cmentarz – Stary Cmentarz przy ulicy Ogrodowej to trójwyznaniowa nekropolia z połowy XIX wieku. Jest to trzeci z kolei cmentarz w Łodzi, ale najstarszy zachowany. Na trzech częściach katolickiej, prawosławnej i ewangelickiej zachowanych jest szereg zabytkowych grobowców, w tym największy w Polsce neogotycki grobowiec rodziny Scheiblerów;
  • Nowy Cmentarz Żydowski – łódzki kirkut to największa w Europie nekropolia żydowska na której pochowanych jest około 250 tysięcy osób. Oprócz tysięcy zachowanych macew na cmentarzu znajdują się także nie typowe w kulturze żydowskiej grobowce rodzinne, w tym największy na świecie żydowski grobowiec rodziny Poznańskich. Przy cmentarzu znajduje się także największy na świecie dom przedpogrzebowy.
  • Biała Fabryka – jest to najstarsza zachowana fabryka w mieście. Swoją nazwę zawdzięcza od koloru, na który pomalowana jest elewacja fabryki. Ludwik Geyer w 1836 roku sprowadził pierwszą w Łodzi maszynę parową i wybudował pierwszy fabryczny komin, dając początek nowej erze w wielkoformatowym przemyśle. Dziś w budynkach pofabrycznych mieści się Centralne Muzeum Włókiennictwa, a na tyłach został utworzony skansen miejskiej architektury drewnianej.

Przez Łódź przebiega szereg turystycznych szlaków pieszych i rowerowych. Na terenie miasta organizowane są szlaki tematyczne, m.in. Szlak Filmowy, Szlak Zabytków Techniki, Szlak Bajkowy.

Wirtualne spacery w 3D

Miejsce, w którym prezentowana jest historia łódzkiego przemysłu włókienniczego, warto się tam wybrać, by zobaczyć rewelacyjnie połączenie Kościół stanowi piękny przykład stylu neogotyckiego. Katedra była miejscem wielu ważnych wydarzeń, m.in. objawienia św. Faustyny, wizyty Jana Pawła II.
Centralne Muzeum Włókiennictwa w ŁodziBazylika archikatedralna w Łodzi

Charakterystyka zagospodarowania turystycznego

Łódź to prężnie rozwijające się miasto usługowe, turystyczne i akademickie. W mieście znajduje się ciągle rozwijająca się sieć hoteli, hosteli i schronisk. Na obrzeżach miasta łatwo znaleźć pensjonaty, ośrodki wypoczynkowo-konferencyjne, czy zajazdy. Przez to baza noclegowa jest zróżnicowana i zaspokoi każdego przyjezdnego.

 W każdym punkcie miasta łatwo znaleźć punkty gastronomiczne, w szczególności w centrum na ulicy Piotrkowskiej, na której znajdują się dziesiątki restauracji i pubów o zróżnicowanym wystroju, kuchni i menu. W okresie letnim, restauratorzy wystawiają na ulicy Piotrkowskiej zadaszone stoliki.

 W mieście działa rozbudowana sieć komunikacyjna. Istnieją linie tramwajowe, jak i autobusowe. Uruchomione są także kursy nocne. W mieście istnieje sieć ścieżek rowerowych. Łódź rozwija sieć kolei regionalnych. Położenie w centrum miasta przyczynia się do doskonałego skomunikowania z resztą kraju. W mieście działa Międzynarodowe Lotnisko im. Władysława Reymonta.

 W Łodzi działa Centrum Informacji Turystycznej, które posiada sieć punktów informacyjnych, ulokowanych w najważniejszych częściach miasta. Dla turystów przygotowane są liczne mapy miejskie jak i tablice informacyjne, znajdujące się przy najważniejszych atrakcjach miasta.

 Łódź posiada bogatą ofertę festiwali, wystaw, imprez sportowych, w tym Święto Łodzi odbywające się co roku w połowie maja. Można także wybrać się na liczne obiekty sportowe: największy w Polsce aquapark „Fala”, Hala widowiskowo-sportowa „Atlas Arena”, liczne lodowiska, baseny, korty tenisowe, boiska piłkarskie, sale taneczne itp.

W ramach biletów komunikacyjnych, wstępów do muzeów i galerii, udziału w różnych wystawach i festiwalach w mieście stopniowo wprowadzana jest karta miejska zwana „Migawką”.

Wirtualne spacery w 3D

Arturówek to obiekt wypoczynkowy w Łodzi, położony pośród Lasu Łagiewnickiego, na obszarze źródliskowym rzeki Bzury.Stajnia Gajewniki – to malowniczo położona stajnia w środkowej Polsce. Jest to idealne miejsce na wypoczynek.
ArturówekStajnia Gajewniki

Inne

Więcej informacji o miejscowości i okolicach można znaleźć na stronach:

Jednostką zarządzającą miasta na prawach powiatu jest Urząd Miasta. Informacje urzędowe odnaleźć można na BIP starostwa.